Saturday, July 25, 2009

Жаваскриптийн гүйцэтгэх үүрэг

Жаваскрипт одоо бол нэгэнт жижигхэн браузер дотор ажилладаг хэл гэж хэлэгдэхээ больжээ. Гүүгл корпораци энэ хэлийг маань улам хүчтэй болгохоор шаргуу ажиллаж байна. Саяхан мэдээ мэдээллийг ухаад сууж байхад энэ хэл дээр маань 3D объектуудыг импортолж оруулж ирээд анимэйшн хийх жишээтэй. Бас цаашлаад XML дээр бичигддэг SVG зурагтай нягт хамтарч ажилласнаар галзуу галзуу анимэйшн хийж байна. Интернетэд зориулагдсан netbook-үүдийн ихэнх программууд javascript-ийн тусламжтайгаар жинхэнэ "stunning" эффекттэй болж байна.
Ирэх жил гүүгл корпорацийн нийтэд дэлгэх гэж байгаа нээлттэй эхийн Chrome үйлдлийн систем нь браузерт суурилж интернет рүү түлхүү чиглэсэн, линуксын /*Энэ чинь л линукс байхгүй юу :), Google ч линуксын цөмийг их хэрэглэж байна даа*/ цөмтэй болно. Тэгэхээр тэрний аппликэйшн нь жаваскрипттэй нягт холбоотой л байж таараа.
За одоо яагаад жаваскриптийг сурах хэрэгтэй болж байгаа хэд хэдэн давуу талуудыг дурдах гээд хичээе.
  1. HTML-ийг амь оруулдаг. (өөрөөр хэлбэл html элементүүдийг удирдаж интерактив орчныг бүрдүүлдэг)
  2. Зурган орчинтой ажиллах чадвартай болсон. (svg)
  3. Анимэйшн хийх боломжтой. (Анимэйшнийг янз бүрийн сан/*jQuery, Dojo г.м*/ эсвэл гараа бичих боломжтой)
  4. Сервер лүү хүсэлт илгээж ирсэн мэдээллийг боловсруулах боломжтой. (Бүр сүлжээгээр объект дамжуулдаг гэж байгаа)
За миний толгойд бууж байгаа давуу талууд гэвэл энэ хэд байх шиг байна. Шинэ үе маань Cloud Computing гээч зүйлийг ихээр сонирхох болж экспертүүд аль хэдийн түүнд аппликэйшнээ бичээд эхэлчихжээ. Энэ computing-ийн нэг төрөл болох SaaS /*Software as a Service*/-ийг хэрэгжүүлэхэд жаваскриптийн гүйцэтгэх үүрэг маш их болох юм.
SaaS:
This type of cloud computing delivers a single application through the browser to thousands of customers using a multitenant architecture. On the customer side, it means no upfront investment in servers or software licensing; on the provider side, with just one app to maintain, costs are low compared to conventional hosting (http://www.infoworld.com/d/cloud-computing/what-cloud-computing-really-means-031 хаяг дээрээс авав)
За одоо яагаад Google корпораци adobe-ийн төрлийн бүтээгдэхүүнд тулгуурлаж биш javascript дээр тулгуурлаад байна вэ гэхлээр /*Уучлаарай зөвхөн миний бодол шүү*/ хэрвээ өөр third-party программ хангамжийг энэ том ирээдүйд хэрвээ дэмжих юм бол суурь технологи нь adobe-ийнх болж бүх зүйлийг ганцхан корпорацийн нуруун дээр аваачаад хаячихна. Adobe ч гэсэн энэ талаар судалгаа хийж клиент компьютерууд дээр тусгай орчин үүсгээд веб аппликэйшнийг десктоп болгох runtime environment гаргасныг зарим хүмүүс мэдэх байх Adobe_AIR гээд ajax, html эд нар дээр бичигддэг, мөн зарим нэмэлтийг бий болгож клиентийн файлын сан гэх мэт зүйл рүү хандах боломжоор хангасан байдаг.
Дээрээс нь нэмж хэлэхэд Google корпорацийн гаргасан Chrome браузерийн хэтдээ гаргах хувилбарууд нь компьютерийн суурь луу хандаж тэндээсээ дэмжлэг авах арга замыг эрэлхийлж байна. Өөрөөр хэлбэл браузер дотор ажиллаж байгаа ямар нэгэн видео тоглоом зэрэг нь таны GeForce-оос дэмжлэг авч заримдаа DirectX шаардчихаж магадгүй шүү/*Зүгээр л Joke :)*/ Энэ тал дээр мэдээж бусад зарим газрууд судалгаагаа юу гэж хийлгүй хаячихав. Би зарим нэг эртнээс судалгаа хийж байсан программ хангамжуудыг харж үзлээ. EyeOS гэж браузер дотор байдаг үйлдлийн систем байдаг юм байна. Ажиллагаа нь бол дажгүйэ сонирхож байгаа бол google-дээд үзээрэй линкийг нь мартчихаж. Бас google-н зарим нэгэн үйлчилгээнүүд болох вебд суурилсан документтэй ажилладаг үйлчилгээ, календар, видео гээд л би десктоп аппликэйшнээс илүү болно шүү гэсэн шиг л хэхэ.
Эцэст нь: Жаваскриптийн тухай бичиж байгаад хадуураад google рүү ороод явчихлаа, уучлаарай. Гэхдээ л энэ бол ирээдүй юм шиг санагдаж байна. Миний ажиллуулж байгаа процесс миний компьютер дээр ажиллахгүй өөр нэг өндөр хүчин чадалтай серверийн нөөцийг идэж, ашиглаж байгаа документууд, файлууд маань ямар нэгэн Cloud серверийн хард дискэн дээр байрлах болно. Тэр үед миний компьютерийн үүрэг болж зүгээр л Display-ийн үүргийг гүйцэтгэх байхдаа. Энэ линк дээр веб vs десктоп тухай их гоё бичсэн байна.

Thursday, July 9, 2009

Unified Communication

Манай улсад Мобиком, Юнител эд нар гээд л манайд гар утасны шугамаар үйл ажиллагаа явуулдаг компаниуд нэлээн хэд байдаг. Сүүлд ажиглаж байхад тэдгээрт нэгэн зүйл хүч түрэн орж байгаа нь интернет юм. Магадгүй та өнөөдөр мессеж бичиж байгаа бол удахгүй мобайл мессенжер нь илүү хямдхан илүү хүмүүстэй холбоо барихад хялбар юм байна хэмээн ойлгож магадгүй. Энэ нь ч үнэн юм мессенжерт байхад зарим нэг хүмүүс ихэвчлэн I'm mobile гэх мэт статустай, өдөрт үсрээд л 200 нэгж унаж байна гэдэг. Эндээс юу асуугдах гээд байна вэ гэвэл гар утас хэрэглүүлж байгаа компаниуд маань интернетэд шахагдах бол уу? сонин ч юмуу инээдтэй сонсогдож байж магадгүй гэхдээ үргэлжлүүлээд уншаарай. Мэдээлэл орж ирж байгаа дамжуулж сувгууд маань юугаар орж ирж байна вэ?
1. Сонин
2. Телевиз
3. Интернет
4. Гэрийн утас
5. Гар утасны үйлчилгээ
6. Захидал шуудан ... гээд хөврөх байлгүй.
Сүүлийн үед веб сайтууд болон сонингуудын хооронд чи миний мэдээллийг хулгайллаа би чинийхийг хулгайлсан энэ тэр хэрүүл гарсаар л байна. Бас зарим сонингууд өөрсдийн веб сайттай болж өгүүллэг эд нараа электроноор хүргэхийг сонирхож байна.
Телевизийн хувьд мэдээлэл нь антеннаар биш UTP кабелиар монгол доторх өндөр хурдны интернетээр гэр лүү чинь дижитал хэлбэрээр орж ирдэг бол ямар байна. Галзуу биз!
Гэрийн утасны хувьд утас чинь цахилгаан холбоо компаний дотоод IP хаягтай VoIP технологийг дэмждэг, видео дүрс дамжуулдаг айн хайнга. Тэгэхлээр гадаад руу хүртэл жирийн интернетийн төлбөрөөр ярьдаг болно. Бас бусад ISP-нуудаас интернет авч байгаа айл руу хүртэл маш бага зардлаар ярьж чадна.
Гар утасны хувьд 3G гээд өөрсдийгөө их хурдтай интернетэд холбогдоод байна гээд рекламдаад байдаг. Тэгвэл заавал тэдний ярианы минутын төлбөрийг төлж байснаас Yahoo Messenger-ийн ярьдагтай төстэй программ суулгаад л яриад эхлэвэл лав даг гар утасны компаниуд дампуурах биз.
Захидал шууданг жижигхэн утаснаас мессеж бичиж байгаа юм шиг дараад л yahoo, hotmail эд нар луу биччихдэг. Дараа нь утас нь дуугараад л мессеж ирлээ, энэ IP-гаас хүн залгаж байна гэвэл амьдрал сайхан л байна. Одоо харин монголд маань IPv6 эсвэл бүх эдгээр мэдээлэл дамжуулах сувгуудийг монгол доторх дотоод IP хаяг бас өндөр хурдны сүлжээгээр хангаад өгвөл эдгээр бүх зүйлүүд маань нийлээд л сарын интернетийн төлбөр болох 20.000₮ болох боломжтой юм.

Saturday, June 27, 2009

Wednesday, June 17, 2009

Линукс дээр сүлжээгээ тохируулах

Саяхан би сүлжээгээ статикаар тохируулах гээд харин болж өгдөггүй. Нэтээс баахан юм хайж тохирууллаа. Тэгээд над шиг асуудал хүмүүст гарч магадгүй гэж бодоод орууллаа.
ifconfig командаар сүлжээг тохируулж болно. Тэгэхдээ ifconfig {interface} address netmask {mask}, гэж бичээд энтер дарна. Судо командаар эхлүүлэхээ мартав аа. interface гэдэг нь сүлжээний картны нэр(eth0 ч юмуу) харин address нь компьютерийн чинь хаяг, mask нь сүлжээний маск хаяг болно. Одоо компьютерийнхээ хаяг, маскийг тохируулчихлаа. Gateway үлдсэн байна. Энийг хийхдээ route add default gw {address} {interface}. Ингээд л статик хаягтай болчихлоо. Аа тийм хэрвээ динамикаар хаягаа авдаг бол dhclient, харин ситинетийн хэрэглэгч бол pppoeconf гэсэн коммандуудыг ашиглана. pppoeconf-ийг ашиглахын тулд эхлээд pppd гэсэн процесс ажиллаж байгаа эсэхийг нь үзээд байгаа бол kill хийх хэрэгтэй. Тэгэхгүй бол давхардаад орохгүй байсан.

Sunday, June 7, 2009

Шууд бус хандалт(Indirection)

Миний мэдэхээр шууд бус хандалтын арга бол их ашигтай аргачлалын нэг. Өгөгдлийг өөр өөр өнцгөөс хараад түүн рүү хандах өөр өөр аргыг нээж өгдөг гайхалтай зүйл. Жишээ нь массивт a=[7,3,5,2,88] гэсэн өгөгдөл байхад а массив дээр өөрчлөлт хийхгүйгээр санах ойн void заагчдын массив үүсгээд түүнийгээ эрэмбэлж болно(b=[&a[4], &a[2], &a[3], &a[1], &a[5]]). Бас бүх төрлийн өгөгдлийн сангууд өгөгдлөө индекслэнэ гэж шинээр шууд бус хандалтанд зориулсан файл үүсгэдгийг гадарлана байх. Тэгээд миний хэлэх гэсэн зүйл бол хүмүүс өөрийнхөө блогт бичлэг нэмж байгаа бол иймэрхүү шууд бус холболт бага хийгээсэй л гэж хүсч байна. Нэг жоохон юм бичсэнээ л энэ хаяг руу орж үзээрэй гээд герман англи линк тавьчихна. Олон хайлтын системүүд хүссэн хүсээгүй олж чадна шдээ. Хэрвээ хэлмээр байгаа бол монголоороо л биччихгүй.

Wednesday, June 3, 2009

2-р дэд бүлэг

Ойрд хичээл амраад зав гараад тэгээд номоо жаахан орчууллаа сайхан байнаа. Тэгээд юутай ч орчуулсан хэсгээ оруулахаар шийдлээ. Энд өгүүлбэр зүй, үгийн сонголт, орчуулгын зарим нэгэн алдаа гарсан байж болзошгүй, бас зургуудийг нь огт оруулаагүй байгаа,сүүлд нь оруулнаа. Тийм болохоор нөхөд уншиж байгаад надад санаа оноогоо sw06d103[at]gmail[dot]com хаягаар хэлээрэй. Бас надтай адил сурч байгаа оюутнуудад ойр болгох үүднээс хөгжүүлэлтэнд өргөн хэрэглэгддэг түлхүүр үг(keywords)-нүүдийг хоёр хаалт(parenthesis), тайлбар(comment /*...*/) хэлбэрээр бичиж энд тэнд нь эмбед хийж орууллаа.
Татах холбоос: http://share.gogo.mn/3437361244129974